o viticologo dos bagos

Roteiro enogastronómico polo Ribeiro
Nesta xantanza os blogueiros enogastronómicos galegos, especialmente Soledad e M. Gago, organizaron un roteiro polo Ribeiro no que tuven o pracer de poder participar nel.

O Ribeiro ou as tres ribeiras, un para todas e todas para un, non se me ocurre nada mellor, porque será?, para definir este pequeno universo, ou tamén 40, e algunha máis, castes para dous tipos de viños, quen dixo un branco máis un tinto?, ademáis do branco tradicional plurivarietal, están os de treixadura, os de albariño, con crianza e á volta da esquiña os de pago (ou pagamento), e nos tintos outro tanto, e nos naturalmente doces tamén se abriu o camiño. Asi a todo sorprende que todo semella partir de cero, ou máis exactamente de menos algo, un perguntase como é posibel non ter referenzas cando o peso e a lonxitude histórica, cultural e vitivinícola desta denominación nos remite en cada esquiña, en cada val e en cada ribeira máis atrás no tempo. Parece que despois dalgunhas decisions históricas alleas a nos, algo común nos últimos séculos, e máis logo as pragas do XVIII o camiño da vitis e do vinis entrou nun buraco negro do que leva unha década saindo, máis que fixo desaparecer baixo a floresta, coma alguns antigos bancais das costeiras, todas as referencias anteriores.

Fixemos un circuito polas viñas que se extenden por todo o contorno da cuncha que forma este pedazo de chan que é o Coto de Gomariz. O peso histórico desta terriña é tal que nin me atrevo a trazar unha simples pincelada que resuma un algo da sua importancia, esta D.O. e este Coto acumulan tantas notas históricas que calquera delas merece máis que unha simples anotación. Acostumados como estamos aos alardes glorificadores doutras denominacions o Ribeiro está sumido no repouso mediático. Pero alguns dos meus compañeiros de roteiro seguro que farán unha descripción máis axeitada de todos os pousos decantados o longo dos séculos nestas terras.

pa270381.JPG

Dentro das variedades brancas do Ribeiro a treixadura exerce de auténtica prima donna dos seus vales e deste coto tamén, acompañada desde o solpor polo albariño co seu carácter atlántico, aqui con outros matices como descubrimos despois de pisar e degustar o “Encostas de xisto´´, albariño procedente dunha viña atravesada por unha franxa xistosa escondida no estreito val que se abre no borde norte da cuncha de Gomariz, como non podia ser doutro xeito neste viño o albariño empapase desta alma interior/base mineral e aparece sedoso, elegante e sutil, coma un aire que atravesa este val levando consigo a mineralidade e a fruita fresca, cun frescor máis de altura que de mar. Do mencer ven a godello, que nesta orquesta varietal do Ribeiro nunca fai un solo, como tampouco o fan a loureira, o lado, o torrontés, a silveiriña … Despois provamos o Coto de Gomariz selección especial, con aromas máis intensos e boca máis potente. Pola sua banda os tintos desta adega son a manifestación da concentración, da apurada maduración dos bagos das castes tradicionais que antano deran fama aos viños do Ribeiro, seguramente tintos, en toda Europa, e dentro destas castes para Coto de Gomariz o papel de prima donna é para o sousón, o mesmo que deiqui fora levado ó Douro dando comezo á mítica saga dos Vintage, antes de que o I.V.P. (Instituto do Vinho do Porto) regulara coma preferentes o quinteto das tintas (amarela, cao e roriz) e das tourigas (nacional e franca), pero neste camiño de ida e volta histórico e vitivinícola a adega Coto de Gomariz mira cara o noso sul e trae para o seu viñedo a tinta amarela e a tinta roriz (tempranillo muito mellor seleccionado, pensando na calidade, polos portugueses que polos españois), e recupera unha caste autóctona denominada carabuñeira, carabuñenta no Rosal, que non deixa de ser a touriga nacional. Viños que trasladan os nosos sentidos polo Douro, esa paisaxe que esculpiron viticultores galegos hai 250 anos, cos seus aromas e con ese gusto característico aveludado e voluptuoso. Para equilibrar a balanza probamos un tinto procedente dun experimento biodinámico nunha viña pequerrechiña de sousón, mencia, garnacha e carabuñeira. Viño máis fresco con aromas que nos remiten á terriña onde afunden as suas raigames estas castes.

Acercamonos despois ó lugar de Puzos en Cuñas, Cenlle, para visitar a adega Valdavia, situada nun entorno bucólico, nada máis entrar na finca atopamos unha viña salpicada do vermello-alaranxado das mapoulas, despois a pedriña limpa das pequenas edificacions, unha do vello lagar e outra da adega, despois outra viña, esta adornada co branco das margaridas, e de camiño á viña máis extensa desta adega abrese unha estreita e serpenteante corredoira bordeada de muros cativos, esta viña de treixadura orientada cara o sul está franqueada por outro edificio en ruinas que semella o máis antigo do lugar, do que sen dubida alguns dos compañeiros de roteiro fará unha acertada descripción con fotos incluidas. Os viños que provamos desta adega, os Cuñas Davia 2006 e 2007, son a manifestación da limpidez, do cristalino, da transparencia, das herbas húmidas, dos fruitas fresquiñas, manantial que surca brillante unha leira ó mencer, cando os aromas son máis livianos. Despois deste fresco lavado de cara que forón os brancos o seu tinto deunos a versión escura.

pa270396.JPG pa270394.JPG

Esta xornada matutina rematamola na Cooperativa do ribeiro onde degustamos as treixaduras (2006, 2007 e barrica), o histórico tostado e un espumoso“reserva´´ de hai 19 anos coa expresión das leveduras e do pan torrado.

O meu relato deste bebetanza remata aqui, non puiden disfrutar do xantar en Casal de Armán, do recorrido cultureta por Ribadavia e da prometedora sesión Late show & Gin session no acolledor e vitícola entorno de Viña Mein, pero espero as crónicas do que me perdín.

Quedome coa satisfacción de ter participado nesta xantanza dos blogueiros enogastronómicos galegos, aos que agradezo grandemente a sua invitación. Ate a próxima.

1/06/08